Aquajoggen | Algemeen

Aquafitness is een ruim begrip en staat als verzamelnaam voor verschillende watergebonden activiteiten, met name aquarobics, aquastep, aquajogging en hydrofit. Het is een bewegingsvorm die enkel in recreatief verband wordt beoefend en is een echte aanrader voor iedereen, ook voor senioren, zwangeren en mensen met knie-, heup- en rugproblemen.

Klik hier voor de trainingstijden.

De letterlijke vertaling van aqua (= water) en fitness (= fitheid) brengt ons rechtstreeks tot de voornaamste doelstelling van aquafitness: door gebruik van het water als medium wordt de algemene fitheid en de gezondheid van de deelnemers behouden en/of verbeterd.

Waarom water?
Water schept een aangename omgeving om de algemene fitheid van de deelnemers te verbeteren. Het drijfvermogen van het lichaam zorgt voor een vrijheid van beweging in het water, waardoor het vele mogelijkheden biedt voor personen met niveau- en leeftijdsverschillen. Het oefenen in het water gaat gepaard met een geringere impact en samen met de waterweerstand zorgt dit voor een omgeving met vele trainingsmogelijkheden, waarbij de intensiteiten gemakkelijk kunnen aangepast worden en waarbij steeds de grote spiergroepen worden getraind. Door de verminderde belasting biedt het water een veilige omgeving om in te trainen, en vaak is het psychisch ook van groot belang vb. voor zwaarlijvigen is dit een ideale omgeving, hun overgewicht zit schijnbaar weggestoken in het water, ze voelen zich hier meer op hun gemak en kunnen zich hier gemakkelijker bewegen dan op het land.

Verschil tussen bewegen op land en in water
Bewegen op het land en bewegen in water is verschillend door de natuurkundige wetten die zich er afspelen. Waar het bewegen op land volledig wordt bepaald door de zwaartekracht, heeft men in het water te maken met een 3-dimensionele weerstand. Deze weerstand heeft een grote remmende werking op onze bewegingen in het water, men gaat moeilijker voorwaarts bewegen. Bij aquafitness zoeken we de weerstand op, zodat we de intensiteit kunnen verhogen, want hoe groter de weerstand, hoe groter de inspanning. De waterweerstand die men ondervindt in het water is afhankelijk van een aantal factoren: - de grootte van het oppervlak: hoe groter het oppervlak van het bewegend deel, hoe groter de weerstand - de vorm van het lichaam: hoe gestroomlijnder, hoe minder weerstand - de snelheid van het lichaam: hoe sneller de uitvoering, hoe groter de weerstand, hoe meer kracht wordt gebruikt - de oppervlakte-samenstelling: vb. bij zich verplaatsen met een short ondervindt men grotere weerstand dan bij het verplaatsen in zwembroek - de golfvorming: lopen in het water veroorzaakt een stroming, wanneer men zich in omgekeerde richting wil verplaatsen, dwz tegen de stroming in, dan ondervindt men eerst een maximale weerstand (alsof men tegen een muur loopt) Bewegen in water wordt eveneens beïnvloed door de opwaartse druk (Wet van Archimedes); hoe meer het lichaam is ondergedompeld in water, hoe groter de opwaartse druk, dwz dat bewegingen naar de bodem toe met grotere kracht moeten uitgevoerd worden om de druk te overwinnen.

Verschil tussen werken in diep en ondiep
Werken in 'ondiep water' wil zeggen dat het water zich bevindt tussen de navel- en tepellijn, op deze diepte ondervindt men nog steeds invloed van de zwaartekracht. Bij senioren wordt aangeraden om eerst ondiep te werken om hun evenwicht te zoeken in water, want door een hoger vetgehalte, hebben zij een groter drijfvermogen. In ondiep water worden verschillende activiteiten aangeboden; aquarobics, aquastep en spierversterkende lessen. Werken in 'diep water' wil zeggen dat de schouders zich onder water bevinden en dat men bodemloos gaat werken. Hier is de belasting op de gewrichten minimaal door de opwaartse druk van het water op het lichaam en de invloed van de zwaartekracht is verdwenen. In diep water wordt aan aquajogging, aquarevalidatie en aquatraining gedaan. Diepwatertraining is dus ideaal voor geblesseerde atleten en revalidatiepatiënten.

Wie doet aan Aquafitness?
Vroeger gebruikten fysiotherapeuten 'water' om hun patiënten te revalideren, dit kwam onder de aandacht van sporttrainers in de VS, die het nut inzagen van revalidatie in water bij hun geblesseerde atleten. Zo kwam er een samenwerking tussen de fysiotherapeuten en de trainers, die de voordelen voor geblesseerde atleten reeds snel opmerkten. De trainers veranderden aquatherapie in aquatraining zodat ook hun gezonde atleten hiervan gebruik konden maken. Enige tijd later werd aquafitness volledig gecommercialiseerd en aan het brede publiek aangeboden. Vanuit Amerika vond aquafitness dan zijn weg doorheen Europa. Aquafitness voor geblesseerde atleten: door aquafitness te beoefenen tijdens hun herstel, kwamen verschillende voordelen naar voor; de atleet zijn fysieke conditie, uithouding en VO²max ging er minder op achteruit dan bij inactiviteit. Daarnaast had de atleet een sneller herstel en de mentale ingesteldheid van de atleet was zeer positief. Deze voordelen zorgden ervoor dat de atleet weer sneller competitieklaar was.

Aquafitness voor gezonde atleten: voor hen is deze trainingsvorm ideaal, daar zij op deze manier nog eens extra kunnen trainen zonder risico op overbelasting. Dit wordt reeds veelvuldig gepromoot naar professionele voetballers. Aquafitness voor de gezonde populatie: door de commercialisatie wordt het brede publiek aangesproken om aquafitness te beoefenen. Op niet-belastende wijze wordt de uithouding getraind en spierversterkend gewerkt. Op muziek en in groepstraining worden gevarieerde lessen op plezante wijze aangebracht.

Aquafitness voor niet-zwemmers: door het uitvoeren van gewenningsoefeningen en gebruik te maken van hulpmiddelen (in functie van drijven), kunnen ook niet-zwemmers op veilige manier in het zwembad aan sport doen en ze hoeven nooit met het hoofd onder water te gaan. Aquafitness voor senioren: de voornaamste reden voor senioren om aan aquafitness te doen, is hen te helpen actief te blijven zodat ze hun dagelijkse taken kunnen blijven uitvoeren (vb. de trap oplopen, boodschappen dragen, …).

Aquafitness voor zwangeren: het bijkomend gewicht bij zwangeren zorgt voor een extra belasting op rug en gewrichten, door zich in het water te begeven wordt dit overgewicht minder belastend aangevoeld, en verdwijnt de druk op de gewrichten, tevens vermindert de hydrostatische druk de zwelling van de ledematen. Bij zwangeren kan men het best werken met noodles, de belts worden afgeraden om de ademhaling niet te hinderen.

Aquafitness voor obesen: te grote calorieopname en een gebrek aan fysieke activiteit ligt meestal aan de oorzaak van obesitas, met obesen dient meestal heel voorzichtig omgesprongen te worden, daar deze ziekte aanleiding kan geven tot andere ziektes zoals een coronaire hartziekte, een hartinfarct en diabetes. Tijdens aquafitness kunnen deze personen zich comfortabeler bewegen, en het wordt aangeraden aan aerobe oefeningen te doen, waarbij de grote spiergroepen worden aangesproken.

Aquafitness voor mensen met hypertensie: aanbevolen training voor deze personen is een combinatie van cardiovasculaire en weerstandstraining. Door te sporten en rekening te houden met hun beperkingen en medicatie geeft water aan hen een therapeutisch middel.

Aquafitness voor mensen met lage rugpijnen: voor mensen met chronisch lage rugpijnen is oefenen op het land een zware opgave door de zwaartekracht die een verhoogde druk uitoefent op de gewrichten. Bij deze personen heeft het water een dubbele rol: ondersteunend en weerstand. De ondersteunende functie gaat terug naar de Wet van Archimedes: in het water weeg je minder. De remmende functie of weerstand ondervinden ze bvb. bij het zich verplaatsen, in het water dienen zij continu de houdingsspieren (rug- en buikspieren) op te spannen, waardoor ze steeds getraind worden. Wanneer de snelheid van een beweging toeneemt, neemt ook de weerstand toe. Mogelijke voordelen zijn verhoogde spieruithouding, meer evenwicht en flexibiliteit, meer zelfvertrouwen, meer sociale interactie.

Hieruit kunnen we besluiten dat de therapeutische invloed van water voor verschillende doelgroepen een belangrijke rol kan spelen. Toch is er voorzichtigheid en moet men als lesgever alert zijn, daar in sommige situaties het verboden is om aquafitness te beoefenen, bv. bij infectieziekten, personen na een heelkundige ingreep (door de hechting), hartinsufficiëntie, enz. Bij trainen met specifieke doelgroepen wordt dan ook vaak aangeraden om contact op te nemen met de behandelende arts.

Wilt u toch nog meer weten over Aquafitness/Aquajoggen? Neem dan contact op met:

Aquajoggingcommissie ZV De Bron
p/a Stetse 43
1613 BT Grootebroek
E-mail: aquajogging@zvdebron.nl

Naar boven